समाचार राजनीति

रोगभन्दा अगाडि चेतना : स्वास्थ्य पत्रकारिताको १० वर्षे यात्रा

रोगभन्दा अगाडि चेतना : स्वास्थ्य पत्रकारिताको १० वर्षे यात्रा

सभामुख देवराज घिमिरेले स्वास्थ्य पत्रकारितालाई केवल रोगबारे जानकारी दिने माध्यम मात्र नभई रोग लाग्नबाट जोगाउने जनचेतनामूलक अभ्यासका रूपमा लिनुपर्ने बताए। उनले तथ्यमा आधारित जनस्वास्थ्यसम्बन्धी सामग्रीलाई सर्वसाधारणले बुझ्ने भाषामा प्रस्तुत गर्नु कठिन भए पनि स्वास्थ्य पत्रकारहरूले त्यस चुनौतीलाई पूरा गर्दै आएको भन्दै सराहना गरे। साथै, प्रविधिको दुरुपयोग, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) र भाइरलको नाममा फैलिने भ्रामक समाचार रोक्नु अहिलेको प्रमुख चुनौती भएको उनले चेतावनी दिए।

कार्यक्रममा स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्री प्रदीप पौडेलले जनचेतनाको कमीले धेरै रोग फैलिने भएकाले स्वास्थ्य पत्रकारिताले चेतना जगाउने जिम्मेवारी अझ बढेको बताए। उनले स्वास्थ्य क्षेत्रमा केही प्रगति भए पनि अझै पनि सर्वसाधारण नागरिक उपचार सेवाबाट वञ्चित रहेको उल्लेख गर्दै पत्रकारहरूले नीति–निर्माता र जिम्मेवार निकायलाई दबाब दिनुपर्नेमा जोड दिए।

राष्ट्रिय योजना आयोगका सदस्य डा. आरपी विच्छाले स्वास्थ्य पत्रकारिताले विगतमा देखाएको योगदानलाई स्मरण गर्दै आगामी दिनमा मञ्चले अझ सक्रिय भएर स्वास्थ्य क्षेत्रमा सुधारको लागि दबाब सिर्जना गर्नुपर्ने सुझाव दिए। स्वास्थ्य मन्त्रालयका सचिव डा. विकास देवकोटाले तथ्यमा आधारित निगरानी र पत्रकारिताले नै स्वास्थ्य क्षेत्रमा सुधार ल्याउने प्रेरणा दिएको भन्दै निरन्तर यस्तै भूमिकामा रहन आग्रह गरे।

विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ) नेपालका प्रमुख डा. राजेश सम्भाजी राव पाण्डवले सञ्चारकर्मीले जनस्वास्थ्य सचेतनामा निर्वाह गरेको योगदानलाई विशेष महत्व दिँदै डब्लुएचओले मञ्चसँग निरन्तर छलफल र सहकार्य गर्दै आएको जानकारी दिए।

नेपाल पत्रकार महासंघकी अध्यक्ष निर्मला शर्माले विधागत पत्रकारिताको विकाससँगै स्वास्थ्य पत्रकारिताले आफ्नै स्थान बनाएको बताइन्। उनले डिजिटल मिडियामा देखिएका सबै सामग्रीलाई समाचार मान्न नहुने स्पष्ट पार्दै पत्रकारहरूले तथ्य र जिम्मेवारीप्रति सजग रहनुपर्ने धारणा राखिन्।

मञ्चका अध्यक्ष भिषा काफ्लेले १० वर्षे यात्रामा मञ्चले भोगेका उतारचढाव र सफलताहरूबारे प्रकाश पारे। सो अवसरमा मञ्चका संस्थापक सदस्यहरूलाई सम्मान गरिएको थियो।

स्थापना दिवसमा व्यक्त गरिएका धारणा एकातर्फ स्वास्थ्य पत्रकारिताको विगत र योगदानलाई मूल्याङ्कन गर्ने प्रयास थिए भने अर्कोतर्फ यसका भावी चुनौतीहरूलाई सामना गर्ने तयारीको आह्वान पनि बने। यसले स्वास्थ्य क्षेत्रलाई अझ जवाफदेही र पारदर्शी बनाउन पत्रकारिताले खेल्ने भूमिकाको महत्व फेरि एकपटक उजागर गरेको छ।